scatterwound

SCATTERWOUND live

IMG_0005IMG_0008IMG_0006IMG_0004

IMG_0002

photos by Shaun Cullen

“Elk jaar opnieuw wordt het ons droef te moede wanneer we de kerstverplichtingen overleven met het laatste greintje doorzettingsvermogen dat we nog kunnen opbrengen voor iets waar we geen nood, laat staan behoefte aan hebben. Doorgaans valt er ook geen bal te beleven in het concertcircuit (die mensen moeten ook eens rusten), maar een paar goede zielen sloegen de handen in elkaar voor een concert dat er mocht zijn.

Gitaargoeroes Dirk Serries en zijn Duitse collega Hellmut Neidhardt (doorgaans actief als ‘N’), zijn intussen al een klein decennium in de weer, al leverde dat voorlopig weinig concerten of releases op. 2017 lijkt echter een sleuteljaar voor het duo, want na een eerdere LP (Kehr, 2015) en een samenwerking met Aidan Baker (Enomeni, 2016), leverde het een eerste release op onder de naam Scatterwound (de intussen alweer uitverkochte tape 0.0). Die zal binnenkort een vervolg krijgen door een trio van vinylreleases dat zal verschijnen via Denovali Records.

Minstens even belangrijk was het feit dat de twee begin 2017 voor het eerst samen op het podium stonden, op het Moving Noises Festival in Bochum, waar ambient, drone en aanverwanten steevast de kroon spannen. Dat kreeg nu een vervolg op het krappe podium van de Kinky Star, waar de twee een uur lang aantoonden hoe complementair ze zijn. Pikte je in op een willekeurig moment in de set, dan zou je er het raden naar gehad hebben wie voor wat verantwoordelijk was, want het spel vloeide zo naadloos in elkaar over, dat het bij momenten aanvoelde als een centraal gestuurd klankbeeld, eerder dan een interactie.

Toch kreeg je als aandachtige luisteraar meer voor de kiezen dan een kamerbrede geluidsgolf die je de kosmos instuurde, want de twee zijn specialisten in het boetseren van klanken, het schakeren van texturen, het exploreren van de eindeloze nuance in een wentelende dynamiek. Er kwamen allerhande objecten aan te pas — EBow, verfborstel, strijkstok … — maar het was vooral ook een demonstratie van effectgebruik. Niet als goedkoop effectbejag of artistieke luiheid, maar als wezenlijk onderdeel van de sonische queeste. De effecten zijn geen opsmuk, ze bepalen mee de substantie van een concert.

Dat begon met een aanzwellende geluidsmassa die van start ging met amper hoorbare wrijfklanken en gestaag veranderde van kleur en aangedikt werd. Krijg je bij veel concertbeschrijvingen vaak het beeld van de gepelde ui voorgeschoteld, dan gebeurde hier het omgekeerde. De processie van beheersing ging door middel van effecten, loops en volume winnen aan kracht en diepte. Het resultaat was een bedwelmende geluidstrip die resoluut inzette op grijstinten, maar te subtiel was om zich te laten verleiden tot goedkope melancholie of lomp nihilisme dat sommigen al te vaak verwarren met een resonerend, persoonlijk verhaal.

Het werd een fascinerend schouwspel, of eerder hoorspel, een lesje in klankbeheersing door twee experten, enkel onderbroken door wat geharrewar dat enkele verloren gelopen toeristen veroorzaakten met hun bezopen gelal. Halfweg de performance vonden de twee even verpozing. Wat het einde van de exploratie had kunnen betekenen, werd opnieuw leven ingeblazen door een pulserend motief, een staccato element dat zich ontpopte tot achtereenvolgens een hartslag, een sirene, een onheilspellend houvast. Hoe vanuit die basis opnieuw een constructie in elkaar gepast werd, leverde het mooiste stuk van het concert op, met aanzwellende orgelklanken die stapsgewijs leidden naar een denderende symfonie van gitaren die richting noise lonkte. Mét impact, maar opnieuw te doordacht om in de val van gratuit kabaal te trappen.

Net zoals de start van het concert verliep het einde zoals de regels van het genre dat voorschrijft, met een graduele ontmanteling van de elementen, maar daarover morren is zoiets als klagen over gillende gitaarsolo’s in een hardrock-extravaganza. Het is ook niet in die traditionele muzikale cols of sinusbewegingen dat de kracht van deze muziek zich bevindt, maar in de manier waarop het instrumentarium wordt ingezet om een innerlijke leefwereld te verklanken. Wat dat betreft was je hier in goede handen, want Neidhardt en Serries beheersen die kunst tot in de puntjes. Of tot in ononderbroken lijnen, hoe je het ook wil zien.” Enola – Belgium

Check out more photos on Luminous Dash by Jeroen Jacobs.

Advertisements

SCATTERWOUND LIVE

20776375_1965278280375691_850630185720502997_o

“In het buitengebied van Hunsel, een klein dorp in Midden-Limburg, ligt Atelier OZO, gespecialiseerd in product- en meubelontwerp. Oprichter Eric Wijffelaars heeft een oude boerderij omgeturnd tot een ruim atelier, inclusief tuin met een zelfgebouwd podium waarop met enige regelmaat optredens plaatsvinden.
In Sittard is JazzBlazzt gevestigd, een non-profitorganisatie die zich ten doel stelt een podium te bieden aan alle soorten jazz en experimentele muziek. Vaak vinden de optredens plaats in Poppodium Volt in Sittard, maar voor de concerten van Scatterwound en Stratosphere wordt uitgeweken naar de fraaie locatie in Hunsel.

De optredens vinden plaats in de open lucht. Helaas verkeren de weergoden vandaag niet in beste stemming, want hoewel is voorspeld dat het in de avond droog zal worden, gaat het gaandeweg regenen. Maar lang leve de partytent, waardoor de bezoekers toch droog blijven tijdens het luisteren naar de experimentele muziek.

Scatterwound

Scatterwound bestaat uit de Belgische gitarist Dirk Serries en de Duitse gitarist N (Hellmut Neidhardt). Beide muzikanten bevinden zich in de experimentele hoek, waarbij ambient, drone en noise de toverwoorden zijn, hoewel Serries zich de laatste jaren ook steeds meer ontpopt als freejazz-gitarist. Serries en N kennen elkaar al tien jaar, maar hebben als duo nog niet veel muziek uitgebracht. Het tweetal werkte samen met Aidan Baker op de bij Midira Records verschenen dubbelelpee Enomeni en tijdens het in februari van dit jaar gehouden Moving Noises Festival is een tape (0.0) van Serries en N verschenen, die helaas is uitverkocht. In de bescheiden output van Scatterwound komt verandering, want de heren hebben een drietal albums opgenomen die in de komende jaren moeten verschijnen.

Net na het concert van Stratosphere begint het in Hunsel hard te regenen. Omdat het er niet naar uitziet dat de neerslag snel zal stoppen, besluit Scatterwound in de regen van start te gaan. Uiteraard is het podium overdekt, zodat het slechte weer de performance niet in de weg staat. Wel betekent het dat het publiek, schuilend onder twee partytenten, wat verder weg staat van het podium dan bij Stratosphere het geval was.

Serries en N opereren veel abstracter dan Ronald Mariën. Tijdens het optreden bij Atelier OZO valt geen flard van een melodie te ontwaren. Het zijn langgerekte tonen die de dienst uitmaken. Dat met een totaal gebrek aan melodie en ritme toch spannende muziek is te maken, bewijst Scatterwound gedurende zijn set. Er is geen sprake van een voorwaartse beweging, maar beweging is er wel degelijk en moet gezocht worden in de dynamiek waarmee het duo speelt. Het tweetal schuwt het maken van een flinke bak herrie niet en het volume staat bij tijd en wijle erg hoog. Het draagt bij aan de fysieke ervaring die de harde muziek van het duo bewerkstelligt.

Het concert vangt zachtjes aan met een hoge, iele drone. De twee gitaristen communiceren met geluid, voortgebracht door hun gitaren en effecten. Opvallend is dat de klanken die de Belg en de Duitser uit hun instrumenten halen bijzonder goed op elkaar aansluiten, maar zonder dat dit leidt tot een harmonisch klinkend geheel. De drones die worden geproduceerd zijn niet lieflijk maar gemeen, ook als het volume afneemt. Het zorgt ervoor dat iedere klank met spanning geladen is en dat maakt weer dat de luisterervaring een enerverende is. De eerste geluidsuitbarsting is een plotselinge, alsof iemand de volumeknop ineens opendraait. Serries bespeelt zijn gitaar met een strijkstok en een e-bow. Wat N op zijn gitaar uitspookt is moeilijk na te gaan omdat hij zijn gitaarspel vaak aan het zicht onttrekt door zijn instrument richting versterkers te wenden. De beide muzikanten spelen hun spel met klanken en dynamiek beheerst, gecontroleerd en met verbeeldingskracht.

Binnen de soms luide noise bestaat ook ruimte voor subtiliteit. Halverwege het concert wordt het volume getemperd en voert zacht gitaarspel van N de boventoon. Op de achtergrond woedt echter een gitaarstorm, gecreëerd door Serries. Die storm neemt in kracht toe, wat voor N het teken is om steeds luider en gemener te gaan spelen. Tegen het einde ontaardt de muziek in een gierende bak noise die de trommelvliezen doet trillen. Het knappe is dat ook in die fase de controle steeds aanwezig is. Alle effecten, fuzz en distortion belanden exact daar waar het door Serries en N gepland is.

De noise wordt afgebouwd en het concert wordt uitgeluid met een wegstervende gitaarklank van Serries. Het is inmiddels gestopt met regenen, maar al was het nog steeds met bakken uit de hemel gekomen, het had dit spannende concert niet kunnen versjteren.” Opduvel – The Netherlands

SCATTERWOUND unleashed

Initiated in 2009 at a church in Bonn when Hellmut Neidhardt and Dirk Serries recorded their first SCATTERWOUND impro session. This one is now exclusively available at the Moving Noises Festival 2017 where they will finally unleash this brandnew duo of heavy fuzz, distorted ambience and feedback harmonics.
Out on the exquisite Midira Records, this release comes as black tape with a minimal square inlay, because: Minimal visuals, maximum sounds.The pouch-sleeve is made of thick grey canvas, with black and white stitches. All handmade. Limited to 50 copies.

More info through Midira Records.